Hồi đầu tháng 4 vừa qua, báo cáo cuối cùng trong vụ việc điều tra áp dụng biện pháp tự vệ chính thức đối với một số sản phẩm thép được nhập khẩu từ nước ngoài đã được Tòa án Thương mại Quốc tế (CITT) công bố.

Theo kết luận của CITT, các nước được hưởng thuế quan ưu đãi phổ cập gồm Hàn Quốc, Panama, Peru, Colombia và Honduras sẽ không bị áp dụng biện pháp tự vệ dưới hình thức hạn ngạch thuế quan đối với sản phẩm thép không hợp kim cán phẳng, cán nóng dạng cuộn và dây thép không gỉ xuất khẩu sang Canada.

Là một nước đang phát triển, Việt Nam được hưởng thuế quan ưu đãi phổ cập khi xuất khẩu hàng hóa vào Canada. Bên cạnh đó, các sản phẩm bị điều tra của Việt Nam nhập khẩu vào Canada có số lượng không đáng kể. Do đó, Việt Nam được CITT loại trừ khỏi danh sách quốc gia bị áp dụng biện pháp tự vệ.

Sản phẩm thép cuộn, thép dây của Việt Nam xuất khẩu sang Canada
không bị áp thuế tự vệ. Ảnh: Reuters.

Với các nước đang phát triển được hưởng thuế quan ưu đãi phổ cập khác, nếu đáp ứng đủ hai điều kiện cũng sẽ không bị áp thuế tự vệ. Cụ thể, hai điều kiện này là có lượng nhập khẩu hàng hoá bị điều tra dưới 3% và không vượt quá 9% tổng lượng Canada nhập khẩu.

Còn lại các nước khác sẽ bị áp dụng biện pháp tự vệ bằng hình thức hạn ngạch thuế quan. Thời gian áp dụng là 3 năm.

Về lý do khởi xướng biện pháp tự vệ nói trên, CITT giải thích do khối lượng nhập khẩu các sản phẩm bị điều tra vào Canada có dấu hiệu gia tăng đáng kể trong các năm 2015 – 2017. Sự tăng mạnh lượng nhập khẩu này khiến ngành sản xuất nội địa Canada chịu thiệt hại cũng như đe dọa thiệt hại nghiêm trọng.

Tuy nhiên biện pháp tự vệ chỉ áp dụng đối với thép không hợp kim cán phẳng, cán nóng dạng cuộn và dây thép không gỉ. Bởi theo xác định của CITT, các nhóm sản phẩm khác không có sự gia tăng nhập khẩu hoặc không tồn tại thiệt hại đối với ngành sản xuất trong nước của Canada.

Thông báo điều tra áp dụng biện pháp tự vệ chính thức đối với một số sản phẩm thép nhập khẩu được CITT thông báo vào ngày 11/10/2018. Việc khởi xướng này tuân theo quy định của Đạo luật Toà án thương mại quốc tế Canada đối với 7 nhóm sản phẩm thép.

Theo đó, các sản phẩm bị điều tra bao gồm: thép hợp kim hoặc không hợp kim cán phẳng, thép không hợp kim dạng thanh và que; ống, ống dẫn và thanh hình ống; tấm thép hợp kim hoặc không hợp kim cán nóng; thép không hợp kim cán phẳng, đã phủ, mạ hoặc tráng; dây thép không gỉ; thép dạng thanh hoặc que cán nóng.